1 batalion czołgów w Żurawicy
Patron 1bcz

 

płk Józef KOCZWARA

 

 

 

 

Urodzony 16.03.1889r. w Mokrzyskach, powiat Brzesko. Był jednym z ośmiorga dzieci Juliana i Jadwigi  z domu Wesołowska. Edukację rozpoczął w 1895r. i uczył się kolejno: w Szkole Ludowej w Mokrzyskach, w Szkole Powszechnej w Szczepanowie, w gimnazjum w Brzesku, w C.K. Gimnazjum w Bochni gdzie w 1911r. zdaje maturę. Podczas nauki w gimnazjum działa jako członek organizacji młodzieży narodowej, a w 1909r. zostaje przewodniczącym organizacji młodzieży przy piśmie „Zarzewie”. Rozpoczyna studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie i jednocześnie zostaje członkiem Akademickiego Koła Towarzystwa Szkoły Ludowej i Zrzeszenia Akademickiego „Znicz”. Od 1911r. do 1912r. pracował w Drużynach Strzeleckich, po czym od 1913r. jest w rezerwie drużyn. Ukończył 1913r. skończył kurs abiturientów na Akademii Handlowej w Krakowie. Wyjeżdża do m. Tarnawatka, gdzie obejmuje posadę w Zarządzie dóbr rodziny Tyszkiewiczów. Pracuje tam do końca czerwca 1914r., po czym wraca do rodzinnych Mokrzysk. W dniu 03.07.1914r. wstępuje do Drużyn Strzeleckich, a już 07.08.1914r. do tworzących się Legionów Polskich. Służył w 1. Pułku Piechoty Legionów Polskich, a od 02.01.1915r. w 1. Pułku Ułanów Legionowych z przydziałem do 3. Szwadronu. Przyjął pseudonim „Strzelec”. Przeszedł cały szlak bojowy w składzie pułku, kończąc go w lipcu 1917r. w Baranowiczach Podczas służby w Legionach awansował do stopnia starszego wachmistrza. Po kryzysie przysięgowym 01.09.1917r. zdegradowany do stopnia szeregowca i przydzielony do 1. Pułku Ułanów Armii Austro – Węgierskiej. Będąc w w/w oddziale został skierowany na kurs oficerów rezerwy, który ukończył uzyskując stopień chorążego. Skierowany na front włoski, gdzie brał udział w walkach do początku października 1918r. Zgłosił się 06.11.1918r. w Krakowie do tworzącego się Wojska Polskiego. Otrzymał przydział 1. Pułku Ułanów Legionowych Polskich. Od 17.11.1918r. brał udział w walkach z Ukraińcami o Przemyśl. Podczas walk został 31.12.1918r. ranny pod Czyszkami. Leczony w szpitalach wojskowych: w Przemyślu, w Dziedzicach i w Krakowie, z którego został wypisany 22.02.1919r. Skierowany do dalszej służby w 11. Pułku Ułanów. Do 24.04.1919r. brał udział w wojnie polsko – bolszewickiej, kiedy to został oddelegowany jako instruktor do Obozu Ćwiczebnego Podoficerów w Przemyślu. Dwa dni później został awansowany do stopnia podporucznika kawalerii. W 1920r. został wraz z całym stanem osobowym obozu przeniesiony do Grudziądza, gdzie w dniu 15.08.1920r. obóz został przemianowany na Centralną Szkołę Kawalerii, a por. Koczwara przeniesiony na instruktora kursu podchorążych. Przez słuchaczy nazywany był „kochanym Jóźwą”. Za udział w wojnie polsko – bolszewickiej odznaczony został po raz pierwszy „Krzyżem Walecznych” nr 42327. W dniu 01.05.1920r. awansowany do stopnia porucznika, a następny awans na rotmistrza uzyskuje 19.01.1921r. Pozostał na stanowisku instruktora do 01.08.1921r., poczym wraca do 11. Pułku Ułanów w Ciechanowie (I Brygada Jazdy), gdzie obejmuje stanowisko kwatermistrza pułku oraz pełni obowiązki dowódcy II Dywizjonu. Odznaczony po raz drugi „Krzyżem Walecznych” 22.01.1922r. W dniu 17.05.1922r. został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu „Virtuti Militari” (klasa V) o numerze 5427. Służąc w Ciechanowie poślubił w 1922r. Marię z domu Urbanowska. Awansowany do stopnia majora 01.07.1925r. Z dniem 04.02.1927r. został przeniesiony do 5. Pułku Strzelców Konnych w Tarnowie (V Brygada Jazdy), gdzie objął stanowisko kwatermistrza. W 1928r. został przeniesiony do 18. Pułku Ułanów (XV Brygada Kawalerii) z miejscem stacjonowania w Grudziądzu, gdzie przyjął stanowisko zastępcy dowódcy pułku. W tym samym roku urodził mu się syn Józef.  29.05.1929r. odznaczony „Złotym Krzyżem Zasługi”. Awansowany 01.01.1930r. do stopnia podpułkownika. Z kawalerii został przeniesiony do broni pancernej 18.06.1930r. i mianowany dowódca 2. Dywizjonu Samochodów Pancernych w Żurawicy (Okręg Korpusu nr X Przemyśl). Od 16.06.1931r. był dowódcą 2. Pułku Pancernego sformowanego w Żurawicy. Odznaczony Krzyżem Niepodległości 11.11.1931r. Podczas służby w Żurawicy przeprowadził w październiku 1933r. przekształcenie 2. Pułku Pancernego w 2. Batalion Czołgów i Samochodów Pancernych. W dniu 11.11.1933r. otrzymał „Znak Pancerne” nr 247. Przez cały czas służby w Żurawicy, był opiekunem tamtejszego Związku Strzeleckiego oraz pomógł sfinalizować sprawy związane z budową osiedla wojskowego. 07.06.1934r. przeniesiony zostaje z broni pancernej do kawalerii i mianowany zastępcą dowódcy 2. Pułku Ułanów Grochowskich (Brygada Kawalerii „Suwałki”), a rok później tj. 04 lipca 1935 roku zostaje dowódcą tego pułku. Awansowany 01.01.1936r. do stopnia pułkownika i z dniem 01.05.1936r. został przeniesiony do Ministerstwa Spraw Wojskowych na stanowisko Dowódcy Broni Pancernej. Zawsze z sentymentem kierował się w stronę pancerniaków z Żurawicy. Będąc na w/w stanowisku, przyjeżdżał zawsze na rocznicę wręczenia sztandaru, przy okazji której wręczał odznaki „Znaku Pancernego”.  Przeniesiony 15.05.1937r. na Dowódcę 1. Grupy Pancernej. Odznaczony 11.11.1937r. odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu „Odrodzenia Polski” (klasa IV). W czerwcu 1939r. mianowany został dowódca Broni Pancernej Armii „Prusy”. Walczył w wojnie obronnej do 19.09.1939r., kiedy to przekroczył granicę polsko – węgierską. Internowany został kolejno w obozach: 01.11. – 15.12.1939r. Selyp, 15.12.1939r. – 01.05.1940r. Wyszehrad, 01.05. – 01.10.1940r. Pelsöe, 01.10.1940r. – 15.04.1941r. Balatonboglár, 15.04. – 15.05.1941r. Zalabér, 15.05. – 01.07.1941r. Eger. W dniu 01.07.1941r. ucieka z obozu i do 14.08.1941r. przebywa w Budapeszcie, czekając na przerzut do kraju. Po przedostaniu się do okupowanej Warszawy, wstępuje Związku Walki Zbrojnej. Po złożeniu przysięgi 17.08.1941r., zostaje pełniącym obowiązki Szefem Wydziału Broni Szybkich Oddziału III Operacyjnego Komendy Głównej. Przyjmuje pseudonim „Zbigniew”. W czerwcu 1943r. mianowany został Inspektorem Głównym Wojskowej Służby Ochrony Powstania. Na tym stanowisku brał udział w Powstaniu Warszawskim. Podczas walk był dwukrotnie kontuzjowany. Po jego upadku udaje się 05.10.1944r. do niewoli niemieckiej. Początkowo przebywa w stalagu VIII – B Lamsdorf (Łambianowice), skąd przeniesiony został 25.10.1944r. do oflagu II – C Woldenberg (Dobiegniew), gdzie otrzymuje numer obozowy 101410. Podczas okupacji wspierał żonę Marię w dostarczanie żywności do warszawskiego getta. Uwolniony 30.01.1945r. podczas ewakuacji obozu przez wojska radzieckie. Powraca do kraju 15.03.1945r. Mieszkając w Krakowie zgłasza się 10.09.1945r. do tamtejszej Rejonowej Komendy Uzupełnień, gdzie składa wniosek o przyjęcie do wojska. Ze względu na przeszłość legionową nie zostaje jednak przyjęty. Osiedla się wraz z synem w Płochocinie pod Warszawą. Będąc na rencie inwalidzkiej, podejmuje pracę na pół etatu w tamtejszej rolniczej spółdzielni produkcyjnej, przekształconej w 1956r. w Państwowe Gospodarstwo Rolne jako główny księgowy. Dwa lata później, tj. w 1958r. przechodzi na emeryturę i przenosi się do rodzinnych Mokrzysk. W połowie lat 70-tych został umieszczony w domu opieki społecznej w Tarnowie. Tam też zmarł 06.05.1978 roku w wieku 89 lat. Pochowany na cmentarzu parafialnym w Szczepanowie.

Ordery i odznaczenia

Minister Obrony Narodowej Decyzją Nr 235/MON  z dnia 20 czerwca 2011 roku polecił 1 batalionowi czołgów w Żurawicy przyjąć imię patrona płk. Józefa KOCZWARY.

 

 

Ministerstwo Obrony Narodowej
Katalog stron wojskowych